Perspektywy dla frankowiczów na 2026 rok
Trwający rok otwiera przed dziesiątkami tysięcy posiadaczy walutowych zobowiązań mieszkających w południowej części Polski zupełnie nowe, niezwykle korzystne perspektywy prawne i finansowe.
Trwający rok otwiera przed dziesiątkami tysięcy posiadaczy walutowych zobowiązań mieszkających w południowej części Polski zupełnie nowe, niezwykle korzystne perspektywy prawne i finansowe.
Frank szwajcarski, będący oficjalną walutą Szwajcarii i Liechtensteinu, to jedna z najbardziej rozpoznawalnych i stabilnych walut świata, a jego nominały – zarówno banknoty, jak i monety – charakteryzują się nie tylko bogatą historią, ale także wyjątkowym designem i nowatorskimi rozwiązaniami technologicznymi.
Kredyt frankowy, nazywany również kredytem we franku szwajcarskim lub po prostu "frankowiczem", to specyficzny rodzaj zobowiązania hipotecznego, który przez lata był powszechnie oferowany w Polsce, a dziś stanowi przedmiot licznych sporów sądowych i jest symbolem poważnych problemów finansowych setek tysięcy polskich rodzin.
Sprawy spadkowe to złożony proces, który wymaga nie tylko wiedzy prawniczej, ale także doświadczenia w prowadzeniu postępowań sądowych i negocjacjach z innymi spadkobiercami.
zwana też SKD pozwala w niektórych przypadkach wnioskować do sądu o możliwość spłaty kredytu bez konieczności płacenia odsetek i innych kosztów dodatkowych, jeśli umowa zawierała klauzule niedozwolone lub klauzule abuzywne.
Pierwsze kredyty powiązane z frankiem wprowadzono do oferty polskich banków już około roku 2000, to prawdziwy boom, który na trwałe odmienił krajobraz finansów wielu gospodarstw domowych, przypadł na lata 2005–2008, poprzedzające kryzys finansowy. W tym czasie liczba udzielanych zobowiązań osiągnęła rekordową skalę. W samych latach 2005-2008 banki funkcjonujące w Polsc e udzielały rocznie ponad 100 tysięcy nowych kredytów we frankach szwajcarskich. Łączna wartość kredytów udzielonych w tym okresie, kiedy były one najbardziej popularne, sięgnęła około 116 miliardów złotych.
Problemem było tradycyjnie bardzo wysokie oprocentowanie kredytów w złotówkach, gdy kredyty w walutach zagranicznych miały być dużo niżej oprocentowane. Szczególnie, że kurs franka szwajcarskiego do złotówki był wtedy rekordowo niski, można było go nabyć za ok. 2 złote. Ponadto oferowano większą zdolność kredytową przy kredytach frankowych niż złotówkowych. Zjawisko zanikło dopiero po wybuchu kryzysu i lawinowym skoku ich cen. Od 2012 roku żaden polski bank nie oferuje już kredytów frankowych dla kredytów detalicznych. Tymczasem kurs rosnął przebijając w pewnym momencie 5 złotych. Szwajcaria zresztą próbowała go sztucznie zbić ujemnymi stopami procentowymi i dodrukiem pieniądza.
Używano zmiennego wskaźnika LIBOR, będącego podobnie jak polski WIBOR nie do końca wierną pochodną oficjalnych stóp procentowych. London Interbank Offered Rate wartościował oprocentowanie kredytów frankowych na międzynarodowych rynkach finansowych. Ponadto banki naliczałe stałe oprocentowanie, niższe niż przy kredytach złotowych. Banki jednak nie obliczały raty na bazie kursów rynkowych, lecz miały własne kursy spreadowe. W 2022 roku LIBOR zastąpiono mniej podatnym na spekulacje i manipulacje SARON-em. Swiss Average Rate Overnight oznaczał kolejną rewolucję w obliczaniu kosztów kredytu.
WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) stanowi podstawowy wskaźnik stóp procentowych wykorzystywany w polskim sektorze bankowym, odzwierciedlający przeciętny koszt pozyskiwania kapitału pomiędzy największymi instytucjami finansowymi w kraju. Jest on wyznaczany codziennie przez administratora (aktualnie GPW Benchmark) na podstawie deklaratywnych ofert składanych przez czołowe banki. Występuje w kilku horyzontach czasowych – w praktyce kredytów hipotecznych najczęściej stosowane są stawki WIBOR 3M (trzymiesięczna) oraz WIBOR 6M (sześciomiesięczna). W odróżnieniu od kredytów denominowanych lub indeksowanych do franka szwajcarskiego, w których oprocentowanie opierało się na wskaźniku LIBOR (obecnie zastąpionym przez SARON), w przypadku zobowiązań złotowych wysokość raty obejmuje dwa komponenty: zmienną stopę procentową bazującą na WIBOR oraz stałą marżę instytucji kredytującej. W sytuacji wzrostu wartości WIBOR – co miało miejsce w sposób szczególnie intensywny w latach 2022–2023 – dochodzi do istotnego zwiększenia wysokości rat kredytowych, niekiedy nawet wielokrotnego, co dla wielu kredytobiorców stanowiło obciążenie porównywalne ze skutkami dynamicznych zmian kursu franka szwajcarskiego. W roku 2026 WIBOR nadal pozostaje kluczowym wskaźnikiem referencyjnym dla szerokiej grupy gospodarstw domowych obsługujących kredyty hipoteczne, a jego zmienność bezpośrednio determinuje poziom miesięcznych zobowiązań finansowych. Liczni kredytobiorcy, analizując konstrukcję swoich umów, dostrzegają pewną dychotomię – ich zobowiązania były powiązane z walutą obcą oraz zagranicznym wskaźnikiem referencyjnym (LIBOR CHF), podczas gdy kredyty złotowe uzależnione są od krajowego WIBOR, który pozostaje silnie skorelowany z decyzjami Rady Polityki Pieniężnej oraz poziomem inflacji w Polsce. Zrozumienie mechanizmu funkcjonowania WIBOR ma zatem istotne znaczenie nie tylko dla kredytobiorców posiadających zobowiązania w złotych, lecz również dla osób zadłużonych we frankach szwajcarskich, umożliwiając im bardziej pogłębioną analizę porównawczą oraz podejmowanie świadomych decyzji dotyczących ewentualnej restrukturyzacji, w tym odfrankowienia bądź unieważnienia umowy kredytowej.
Kredyty denominowane lub indeksowane do franka szwajcarskiego to jedno z największych wyzwań finansowych i prawnych, z jakimi borykają się tysiące polskich rodzin – w tym wielu mieszkańców oraz okolicznych miejscowości. Przez wiele lat mechanizm indeksacji do franka szwajcarskiego oraz stosowanie stawki LIBOR (obecnie zastąpionej przez SARON) powodował, że raty kredytów potrafiły wzrosnąć dwu-, a nawet trzykrotnie. Prowadziło to do poważnych zachwiań domowych budżetów i wywoływało u kredytobiorców głębokie poczucie krzywdy. Dziś, dzięki ugruntowanemu orzecznictwu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Sądu Najwyższego, osoby posiadające kredyty we frankach mają realną możliwość dochodzenia swoich praw. Możliwe są różne ścieżki postępowania:
Przedterminowa spłata kredytu walutowego po uzyskaniu korzystnego wyroku sądowego staje się znacznie prostsza i bardziej opłacalna. Unieważnienie umowy daje szansę na odzyskanie dziesiątek, a nawet setek tysięcy złotych, które zostały nadpłacone w postaci rat. Podobne mechanizmy prawne dotyczą także kredytów indeksowanych do euro lub dolara amerykańskiego. Należy jednak pamiętać, że w ich przypadku szanse na sukces są zwykle mniejsze niż w sprawach dotyczących kredytów frankowych. Warto skorzystać z profesjonalnej analizy swojej umowy kredytowej i podjąć zdecydowane działania. Dla wielu frankowiczów wygrana w sądzie to nie tylko odzyskanie sprawiedliwości, ale przede wszystkim realna szansa na finansowy oddech i spokojną przyszłość.
| Cecha | WIBOR (dla złotego) | LIBOR CHF (dla franka szwajcarskiego) | SARON (dla franka szwajcarskiego) |
|---|---|---|---|
| Pełna nazwa | Warsaw Interbank Offered Rate | London Interbank Offered Rate (dla franka szwajcarskiego) | Swiss Average Rate Overnight |
| Rynek / Waluta | Polska / PLN | Międzynarodowy / CHF | Szwajcaria / CHF |
| Status | Wciąż stosowany (choć trwają prace nad reformą) | Wycofany po 31.12.2021 | Obecny standard od 2022 r. |
| Horyzont czasowy | Terminowy (np. 3M, 6M, 1R) | Terminowy (najczęściej 3M) | Overnight (O/N) |
| Sposób ustalania | Panel bankowy (ankietyzacja) | Panel bankowy (ankietyzacja) | Transakcyjny (rzeczywiste transakcje repo) |
| Podatność na manipulację | Wyższe ryzyko | Wysokie (skandal Liborfix) | Bardzo niskie |
| Przykładowa wysokość (2020 r.) | ok. 0,2% – 0,4% | ujemne (np. -0,8% do -0,3%) | ujemne (podążało za LIBOR-em) |
| Zastosowanie w kredytach | Kredyty złotowe | Kredyty frankowe (do 2021 r.) | Nowe kredyty frankowe + zamiana LIBOR→SARON |
| Znaczenie dla kredytobiorcy | Niższy WIBOR = niższa rata | Niższy LIBOR = niższa rata | Podobne do LIBOR + spread korygujący |